Onderhoud kapitaalgoederen

De gemeente De Bilt heeft ongeveer 4.000 hectare aan openbare ruimte in beheer. In die openbare ruimte vindt een groot aantal activiteiten plaats. Voor al die activiteiten heeft de openbare ruimte kapitaalgoederen voor de volgende bestemmingen:

1. Infrastructuur (wegen, water, riolering, kunstwerken)
2. Voorzieningen (groen en sportfaciliteiten)
3. Gebouwen en hulpmiddelen (tractie, brandweer, onderwijs)

De gemeente moet al haar kapitaalgoederen onderhouden. Voor het stellen van een kader ten behoeve van de kwaliteitseisen en hiervoor te maken kosten stellen wij beheerplannen op. Een aantal beheerplannen zijn actueel, voor een aantal zijn we nog met actualisatie bezig. De kapitaalgoederen betreffen:

4. Wegen
5. (Civiele) Kunstwerken
6. Verkeersregelinstallaties
7. Watertaken (Riolering)
8. Openbare verlichting
9. Openbaar groen
10. Vervoermiddelen en materieel
11. Gemeentelijke sportparken
12. Gemeentelijke gebouwen
13. Onderwijshuisvesting

Deels zijn deze beheerplannen gericht op regulier repeterend onderhoud en cyclische beheerprocessen, zoals voor het groenonderhoud, boombeheer en klein, dagelijks onderhoud aan wegen, riolering en gebouwenonderhoud. Andere plannen zijn meer gericht op vervanging en renovatie, zoals het Gemeentelijk Rioleringsplan en het Wegenbeheersplan. In deze paragraaf geven we per beheerplan aan wat de stand van zaken is en welke activiteiten we in 2025 gaan uitvoeren.

Wegen

De gemeente is verantwoordelijk voor het onderhoud van het lokale wegennet, zoals vastgelegd in de Wegenwet. Daarbij volgen we de landelijke richtlijnen van het CROW, het kennisinstituut voor infrastructuur, verkeer en openbare ruimte.

Elke twee jaar beoordelen we de kwaliteit van onze wegen via visuele inspecties. De meest recente inspectieronde vond plaats in 2025. De uitkomsten hiervan zijn verwerkt in het wegenbeheersysteem, waarmee we de meerjarenplanning hebben geactualiseerd en afgestemd op onder andere het rioleringsbeheer. Door deze integrale aanpak voeren we het onderhoud efficiënt en doelgericht uit.

In 2026 staan, naast regulier onderhoud zoals overlagingen (3 cm deklaag) en herstratingswerk, de volgende projecten op de planning:

• Sperwerlaan
• Groenekanseweg

Voor de Groenekanseweg geldt dat uitvoering oorspronkelijk voor afgelopen jaar gepland stond. We onderzoeken nu de mogelijkheid om de straat in 2026 volledig opnieuw in te richten, mede gefinancierd met een provinciale subsidie.

Civiele kunstwerken

De gemeente De Bilt beheert ongeveer 25 civiele kunstwerken, zoals bruggen en viaducten. We houden hierbij het onderhoudsniveau ‘basis’ aan, conform de richtlijnen van het CROW. Vanuit het beschikbare budget voeren we onderhoud uit of vervangen we onderdelen als dat nodig is.

Soms is vervanging noodzakelijk, bijvoorbeeld wanneer een brug technisch is afgeschreven of niet meer voldoet aan de veiligheidseisen. We bepalen de prioriteiten op basis van inspecties en het beheersplan.

Verkeersregelinstallaties en verkeersvoorzieningen

De gemeente beheert 13 verkeersregelinstallaties. Door andere prioriteiten is het opstellen van een beheersplan vertraagd; dit staat nu gepland voor 2026. Tot die tijd hanteren we een ‘piepsysteem’ en grijpen we in wanneer er storingen of defecten optreden.

Met het beschikbare budget voeren we noodzakelijk onderhoud uit en vervangen we installaties die uitvallen. Zo zorgen we voor een veilige en vlotte doorstroming van het verkeer.

Watertaken (Riolering)

De gemeente is op grond van de Wet gemeentelijke watertaken verantwoordelijk voor een goed beheer van afval-, hemel- en grondwater. Dit voeren we uit volgens het Water- en Rioleringsplan (WRP). Om efficiënt en kostenbewust te werken, stemmen we de planning van rioolvervangingen af op andere beheeractiviteiten in de openbare ruimte.

In 2026 voeren we gericht onderhoud en verbeteringen uit aan het rioolstelsel. Hiermee verbeteren we de capaciteit en duurzaamheid van onze riolering en zorgen we voor een klimaatbestendige afvoer van regenwater.

Openbare Verlichting

In 2024 is het beleidsplan openbare verlichting vastgesteld, wat een solide basis biedt om onze openbare verlichting op orde te krijgen. Begin 2025 werken we een vervangingsprogramma voor vijf jaar uit om onze openbare verlichting snel om te zetten naar LED. Hiermee verbeteren we de energie-efficiëntie en duurzaamheid van onze openbare verlichting. Dit programma stelt ons in staat om de verlichting in onze gemeente moderner en kosteneffectiever te maken.

Openbaar groen

Het openbaar groen, alle beplanting en grasvelden, onderhouden wij op het niveau zoals bepaald in het vastgestelde beeldkwaliteitsplan ‘groen in beeld’. In dit beeldkwaliteitsplan staat welk gebied en welk type beplanting op welk onderhoudsniveau onderhouden moet worden. Het merendeel van het groen heeft kwaliteitsniveau B volgens de methodiek van de CROW.

Bij groenrenovatie richten wij ons op een sobere, doelmatige, maar wel gevarieerde inrichting. Wij werken hierbij conform ons renovatieplan met planning en prioritering tot 2030. Bij deze renovaties sluiten we zoveel mogelijk aan op de geplande reconstructieprojecten, zoals onder andere de hiervoor genoemde projecten in het kader van wegen en rioleringenbeheer, ruimtelijke ontwikkeling en het speelruimtebeleid. Verder betrekken we hierbij de mogelijkheden tot participatie van inwoners in aanleg en onderhoud van het groen. Tevens sluiten we aan op klimaatadaptief ontwerpen (opvang neerslag, droogte en hitte) en is biodiversiteit uitgangspunt.

Onze bomen inspecteren we volgens de veiligheidsnormen en op basis hiervan voeren we het noodzakelijk onderhoud uit. Waar mogelijk breiden we ons bomenbestand uit. Uitgangspunt daarbij is wel dat er goede groeiplaatsomstandigheden te realiseren moeten zijn.

Vervoermiddelen en materieel

We werken conform het Beheerplan vervoermiddelen en materieel 2023-2026. Dit vormt de leidraad voor de aanschaf en vervanging van vervoermiddelen en materieel en voor het beheer en onderhoud ervan. Daarnaast geeft het inzicht in de jaarlijks benodigde middelen en is als zodanig uitgangspunt voor ramingen in de gemeentebegroting. Wij zetten vervoermiddelen en materieel in bij de uitvoering in drie werkvelden: Onderhoud openbare ruimte, Milieustraat en Veiligheid. We werken aan een inhaalslag qua investeringen, hierdoor zullen de afschrijvingslasten jaarlijks gaan oplopen tot het moment dat ze een stabiel niveau bereiken en de werkelijke instandhoudingskosten weer representeren. Dit punt zal worden bereikt in 2029. Waar mogelijk kiezen we bij vervanging voor elektrisch.

Voor 2026 zijn de volgende vervangingen gepland:

Pick-Up bouwjaar 2014
Bestelwagen bouwjaar 2013
Bestelbus met laadliftbouwjaar 2013
Twee 40m3 containers
Afhankelijk van de werfontwikkelingen apparatuur en hefbrug werkplaats
 
 Sportparken

Het beheerplan buitensportaccommodaties geeft inzicht in de manier waarop de gemeente de sportvelden onderhoudt. In het beheerplan zijn de budgetten voor groot onderhoud opgenomen waaronder renovaties van velden en vervangen van de toplagen van velden. Deze budgetten zijn opgenomen in de meerjarenbegroting. Het opgestelde beheerplan buitensportaccommodaties wordt eens per vier jaar vastgesteld door de raad. In Zwembad Brandenburg wordt de warmtepomp vervangen en gaan we een warmte koude opslag realiseren in combinatie met de nieuw te bouwen woningen.

Gemeentelijke gebouwen

De gemeente heeft inmiddels ca. 36 gebouwen in beheer, dit loopt uiteen van binnensportaccommodaties, sociaal-culturele voorzieningen, dienstgebouwen tot woningen, kerktorens gronden etc. Daaronder zijn diverse panden die hun oorspronkelijke functie hebben verloren zogenaamde niet strategische gebouwen, zoals o.a. een aantal onderwijsgebouwen.

Wij gaan verder met de uitvoering van het gemeentelijk vastgoed zoals vastgesteld in de notavastgoed en beheerplan.

In het coalitieakkoord en in de Programmabegroting 2021 is opgenomen dat de gemeentelijke huisvesting, inclusief Jagtlust wordt heroverwogen. Het raadsvoorstel "Startnotitie Toekomstige huisvesting gemeente De Bilt" is behandeld op 28 november 2024. OP 16 september 2025 is er een beeldvormende commissievergadering geweest. In 2026 zullen we de voorkeurs variant verder gaan uitwerken. 

Onderwijshuisvesting

De schoolbesturen zijn sinds 2015 verantwoordelijk voor het onderhoud van de onderwijsgebouwen waar ze juridisch eigenaar van zijn. De gemeente heeft de verantwoording voor het beschikbaar stellen van voldoende onderwijsruimte aan schoolbesturen en vervangende nieuwbouw. Per jaar wordt er een programma (OHP) opgesteld waarin is opgenomen welke voorzieningen worden gerealiseerd. De uitvoering van de lopende projecten vanuit het OHP 2024 en 2025 worden in 2026 vervolgd. Voor 2026 wordt er momenteel nog een programma opgesteld dat ter goedkeuring wordt voorgelegd aan het college. Dit betreft aanvullende bekostiging voor onderhoud en verduurzaming  van de Montessorischool, de Groen van Prinstererschool en De Rietakker. Het betreft onderhoud en duurzaamheidsmaatregelen die niet door de school te financieren zijn uit de daarvoor ontvangen bekostiging. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de kosten van monumentaal glas.